21 Abou De initiatie rite (1)

Geplaatst door: hansie op 20-08-26

De trommels zwegen, alle stemmen verstomden en de dansers ploften neer op de grond. De chief stond op en hief zijn beide armen omhoog. Zijn fraai gekleurde halskettingen gaven een spectrum aan kleuren weer en de gouden ringen aan zijn vingers blonken in de zon. Op zijn lichaam waren met goudverf de symbolen van ‘de chief’ geschilderd.

De chief sprak; “Himba mannen, welkom vandaag op deze prachtige initiatie dag. Een dag die ons hopelijk vier nieuwe aspirant Himba-mannen zal gaan brengen. Welkom allemaal” “Welkom!” klonk het uit de kelen van zo’n kleine tweehonderd mannen die zich op het centrale plein van het dorp hadden  verzameld om aanwezig te zijn bij de initiatie rite. De initiatie van Djaab, Imbo, Mandi en van mij, Abou.

De mannen, allemaal gekleed in de traditionele Himba kleding, een smalle lendendoek, zaten op de grond in een grote cirkel. Vooraan was de zetel van de chief en direct daarachter stonden de zeven zetels voor de dorps oudsten. Aan de andere kant van de cirkel stonden zeven trommels met daarachter de trommelaars. Middenin de cirkel was een kleine verhoging van zo’n 30 centimeter hoog.

 De chief vervolgde: “vier jonge mannen van onze gemeenschap zullen vandaag aan onze gemeenschap tonen dat ze er klaar voor zijn om straks toegelaten te worden tot onze mannengemeenschap. Zij zullen tonen dat zij de baas zijn over hun driften, dat ze zich kunnen beheersen en…. Ze zullen vandaag tonen dat ze in staat zijn om het Himba volk te verrijken met nieuw leven. Als zij vandaag voor deze twee onderdelen, beheersing en levenskracht, tonen dat ze daarover beschikken zullen ze daarna, tot de nieuwe maan aanbreekt, moeten overleven in de natuur. Laten we de geesten van onze voorvaderen uitnodigen om hier vandaag aanwezig te zijn!’

De trommen begonnen zacht te spelen, de dansers begonnen een ‘ aanroepsdans’  te dansen en de chief sprak met luide stem:  

“Geesten van het Oosten, Westen, Zuiden en Noorden, ik groet jullie met eerbied en een open hart. Oosten, schenk nieuwe inzichten en hoop. Zuiden, verwarm onze geesten met liefde, moed en levenskracht. Westen, help om los te laten wat niet langer dient en laat ons steeds vertrouwen op de stroom van het leven. Noorden, geef ons wijsheid, standvastigheid en kracht om het Himba pad te bewandelen. Mogen jullie geesten ons  omringen, beschermen en in balans houden. Laat altijd onze gedachten zuiver zijn, onze woorden oprecht en onze daden liefdevol. In dankbaarheid ontvang wij jullie leiding en stellen wij ons open, vandaag, morgen en altijd.”

De chief liet zijn armen zakken.

‘Mannen,’ sprak hij. ‘Op deze dag die we voor onszelf allemaal herinneren, zullen jonge mannen tonen dat ze echte Himba mannen zijn. Wij weten allemaal wat dat betekent, wij weten wat we van elkaar mogen verwachten en hoe we goed voor elkaar kunnen zorgen.’ De chief vervolgde: ‘Helaas heeft niet elke man het afgelopen jaar goed aan al zijn verplichtingen voldaan. Er zijn twee mannen die verstek hebben laten gaan naar onze gemeenschap. Deze twee mannen hebben hun verplichtingen aan de gemeenschap verzaakt. Zij zullen dat compenseren aan de gemeenschap door vandaag ‘de ontvangers’ te zijn voor de jonge mannen die hun beheersing zullen tonen.’ Deze twee mannen zullen tijdens de ceremonie de vrouwensymbolen dragen. Door op deze manier de gemeenschap een dienst te bewijzen zullen zij worden bevrijd van hun schuld aan de gemeenschap!’ Er klonk een instemmend geluid vanuit zo’n 200 mannen kelen. Daarna werd het stil. Iedereen was in spanning over welke twee mannen het zou gaan.

De chief sprak verder: ‘Helaas hebben we in het afgelopen jaar twee keer geen gebruik kunnen maken van het water in onze centrale put. Dat werd veroorzaakt door achterstand in onderhoud. Tulu!’ en toen keek de chief naar links waar Tulu, een man van rond de 45 jaar, zat. ‘Tulu, jij bent er verantwoordelijk voor dat we van het water gebruik kunnen maken. Je hebt je plicht twee keer dit jaar verzaakt. Zorg dat het in de toekomst niet meer zal gebeuren, mocht je hulp nodig hebben vraag daar dan om. Nu vraag ik je naar voren te komen om vandaag in de initiatie rite ‘een ontvanger’ te zijn om zo jouw schuld aan de gemeenschap te vergelden!’ Tulu stond op en kwam naar voren om midden in de kring te gaan staan. De chief vervolgde; ‘helaas heeft onze kudde geiten in de afgelopen maand drie geiten verloren. Dit door onoplettendheid van de herder die niet alert genoeg is geweest richting roofdieren. Oumou,’ en toen keek de chief naar mijn grote vriend, mijn bloedbroeder, Oumou (zie hoofdstuk 7 Abou vissen).  ‘Ook jij Oumou hebt je plicht verzaakt en moet dat vandaag, door ontvanger te zijn, vergelden.‘ Oumou stapte schuldbewust naar voren.

Tulu en Oumou stonden midden in de kring. De trommels begonnen te spelen, de dansers begonnen te dansen en iedereen zong mee met het ‘Mimbasi’ gebed, een gebed ter ere van de vrouwelijke ontvankelijkheid. De chief liep naar de twee mannen om hun lendendoek in ontvangst te nemen. Daar stonden ze dan, twee mannen schuldbewust en al hun naaktheid voor de gemeenschap waarvan zij deel uitmaakte. De sjamaan en zijn hulp, Twani, kwamen de cirkel binnen met een schaal blauwe verf. Op de lijven van Tulu en Oumou werden de vrouwensymbolen geschilderd.  Prachtige blauwe strepen en lijnen decoreerde de twee bruine lijven.  Nadat het ‘Mimbasi gebed’ klaar was, de trommels zwegen, de dansers plaats hadden genomen bij de trommelaars, de sjamaan en zijn hulp Twani klaar waren met hun body paint, stond de chief op. Hij had twee blinddoeken en bond die voor de ogen van beide mannen.

Toen riep de chief ons op om naar voren te komen, de vier jonge mannen die de initiatie vandaag zouden ondergaan en hun vaders. Mandi, Djaab, Imbo en ik stonden samen met onze vaders op en liepen de cirkel in.  ‘Vaders,’ sprak de chief ‘namens de hele Himba gemeenschap wil ik u danken voor uw zonen die straks als man onze Himba gemeenschap zullen versterken. Wij zijn blij met deze vier jonge mannen, dank voor al uw energie, liefde en zorg die u in het groot brengen van deze knapen heeft gestoken!’ Een luid gejuich klonk er. De chief gaf de vaders alle vier een teken van waardering waarna de vaders  terug gingen naar hun plaats.

‘Zie hier onze aankomende Himba-mannen’ sprak de chief. ‘Sterke, slimme en gezonde jonge mannen in de kracht van hun leven. Jongens toon je aan onze gemeenschap zodat we weten wie jullie zijn!’ Dit was het moment dat de initiatie zou beginnen. Dit was het moment dat we onze initiatie kleding, de lenden doek die we vanochtend van de chief omgebonden hadden gekregen, terug moesten geven. Ik knoopte het koord los en overhandigde mijn lendendoek aan de chief. Ook Imbo, Djaab en Mandi hadden zich van hun lendendoek ontdaan. Volledig naakt stonden we daar midden in de cirkel. De trom begon te spelen. De sjamaan gebaarde dat we onze handen omhoog moesten doen en dat we onze handen op ons hoofd moesten leggen. Daarna moesten wij hem volgen. Terwijl de trommen speelden, de dansers een ceremoniële dans uitvoerden liepen wij achter de dansende sjamaan aan. Langs de cirkel van mannen. Mannen die ons onderzoekend bekeken. Sommige mannen stonden op, knepen even in ons om te voelen welke spieren er onder ons vel zaten. Andere mannen bleven zitten en bekeken ons vanuit die positie.

We liepen zo drie keer de cirkel rond en kwamen uit bij het podium in het midden. De sjamaan en Twani, zijn hulp, en nog twee andere mannen kwamen naar voren. Ze hadden gele verf bij zich. De chief gaf aan dat we de eerste symbolen van de Himba mannen op onze lijven geschilderd kregen. Muziek en dans gingen van start en ik voelde een vinger langs mijn lijf gaan die allerlei symbolen op mijn rug, mijn schouders, mijn gezicht, mijn benen, mijn borst en mijn buik schilderde. Toen mijn pik aan de beurt was om beschilderd te worden voelde ik de opwinding in mijn lendenen opkomen. Maar ik kon het niet maken om nu een erectie te krijgen dacht ik. Ik keek naast me en zag dat ik niet de enige was die opgewonden raakte van het ‘pik beschilderen’. Zowel Imbo als Djaab stonden ‘in de houding’. Mandi’s pik was een beetje dikker maar nog wel in rust, net als de mijne.

Het was bijna klaar het schilderen. De chief riep nu de familieleden (vaders, broers, opa’s, ooms en neven) van de vier kandidaten op, om een wens symbool op de huid van de kandidaat te komen schilderen. Ik zag vijf mannen op mij afkomen, mijn vader, mijn opa een oom en twee neven. Om de beurten deden ze wat verf op hun vingers en schilderde een symbool op een plekje van mij body. Mijn opa schilderde leeuwentanden op mijn wang. Daarna kreeg ik een zoen van hem en wenste hij me veel ‘mannelijkheid’ toe. Mijn vader schilderde een zon op mijn borst. Ook hij gaf me een zoen op mijn mond en een vaderlijke wens. Mijn neven schilderde op mijn billen het symbool van bescherming, het schild van een schildpad. Daarna kreeg ik van allebei een zoen op mijn mond. ‘Hou je taai maatje!’ en speels trok een van mijn neven even aan mijn pik. ‘Mooi apparaat heb je!’ mompelde hij. Mijn oom schilderde een krachtsymbool op mijn biceps. ‘Laat je niet uit evenwicht brengen, Abou!’  zei hij en gaf me een zoen.

Mandi was de eerste die moest laten zien dat hij controle over zijn lijf had. Imbo, Djaab en ik konden voor nu gaan zitten naast de chief.

Mandi stond op het podium en moest laten zien dat hij zich kon beheersen. Aan twee kanten van hem stond een geblinddoekte man. Tulu links en Oumou rechts. De chief zei: “Mandi toon de gemeenschap dat je het waard bent om Himba man te zijn!”

De trommen begonnen in een traag tempo de, ons zo bekende mantra, ‘de leeuw jaagt’ te spelen. De sjamaan liep naar Mandi toe. Pakte Mandi’s pik en masseerde hem stijf. Dat lukte goed, binnen een paar seconde was de mooie slanke pik van Mandi als en palmboom zo hard. De sjamaan leidde Mandi naar de chief. De chief controleerde de stijfheid van Mandi door even Mandi’s pik in z’n handen te nemen er in te knijpen. Dat deden ook de zeven mannen van de raad van oudsten. Pas toen de laatste instemmend had geknikt leidde de sjamaan Mandi terug naar het podium.  Op het podium stonden de twee ontvangers klaar. Geblinddoekt met de blauwgeverfde vrouwsymbolen op hun lichaam geschilderd. De sjamaan tikte op de schouders van Tulu, hij moest in een spreidstand gaan staan en voorover buigen. Zijn ellebogen op zijn knieën plaatsen. Braaf maar een beetje onwennig volgde Tulu de aanwijzingen.  Toen hij zo stond bracht de sjamaan een glas met een bitter drankje voor de mond van Mandi. Mandi nam een slok van de bittere vloeistof. Luid sprak de sjamaan: “door het bittere te proeven zal het genot een grootse ervaring zijn!” Daarna kreeg hij van zijn hulp, Twani een flesje aangereikt met olie. Hij druppelde wat olie in zijn handen en gleed met zijn geoliede handen over de harde staaf van Mandi. Ik zag dat Mandi in extase was en zich volkomen concentreerde op de dingen die zouden gaan komen. De sjamaan liep naar de voorovergebogen Tulu toe en liet wat druppeltjes in de bilnaad van Tulu vallen. Er ging een huivering door Tulu heen. En toen de sjamaan met zijn vinger de onvangstkamer van Tulu probeerde binnen te komen hoorde iedereen een angstkreun uit de keel van Tulu komen. De sjamaan zette door en vingerde Tulu. Hij gleed met een of meerdere vingers bij hem naar binnen. De angstkreun van Tulu was overgegaan in een tevreden, diepe ademhaling. De sjamaan gebaarde Mandi om te komen naar Tulu. Trok zijn vinger(s?) uit Tulu en gaf aan dat Tulu klaar was om Mandi te ontvangen. Mandi pakte zijn naar boven gerichte pik vast en richtte hem op Tulu’s ingang. Hij duwde zijn pik een klein stukje naar binnen, heel beheerst. Een siddering ging er door Tulu heen. Mandi gleed verder naar binnen. Langzaam, steeds even wachtend tot Tulu het aankon. En na een zeker moment zat Mandi volledig in Tulu. Dit was het moment dat de sjamaan de mantra’de leeuw jaagt’ inzette. Alle mannen zongen mee. 14 dansers voerden in de cirkel rondom het podium de traditionele ‘jagersdans’ uit.

Op het ritme van de mantra gleed Mandi heel geconcentreerd in en uit Tulu. Tulu’s houding was ook anders geworden. Was er eerst iets van angst en afweer in zijn houding, dat had nu plaats gemaakt voor acceptatie en zelfs genot. Helemaal in het ritme van Mandi bewoog Tulu mee. Toen de mantra voor de tweede keer werd gezongen verliet een van de dansers de kring zodat er nog maar 13 dansers waren.

Het was prachtig om te zien. Mandi met zijn mooie lange atletische lijf, bewoog zich als een prins op een paard, steeds zijn heupen naar voren- en weer terug kantelend. Zijn ogen gesloten, in uiterste  concentratie om het genot dat hij voelde te beheersen. Deze mooie vriend van met ‘bereed’ Tulu. Tulu een volwassen man, beetje gezet maar best ok. Ik genoot ervan om dit te zien en ik was niet de enige want ik zag om me heen veel lendendoeken opzij geschoven. Dan zaten de mannen fijn met hun eigen pik of met de pik van een buurman te spelen. Ook de chief had zijn pik in zijn handen vast en zat er mee te spelen.

Ondertussen was de mantra al bij de achtste herhaling aangekomen. Nog maar 9 dansers waren aan het dansen. Het tempo van de mantra werd door de trommen langzaam opgevoerd. Iedereen ging daarin mee. De mannen volgde zingend het tempo, de danser dansend en Mandi op het podium met zijn pik diep in Tulu volgde het tempo met zijn heupen.

Nu was de laatste maal, de 14-de keer, de mantra aangebroken. Nog een danser danste de jagers dans. Mandi was tot het uiterste gespannen, al zijn spieren stonden strak. Maar hij moest het nog even volhouden. En dat lukte. De laatste danser was verdwenen. De mantra werd afgerond met het gezang ‘de leeuw vangt’. De sjamaan gaf een schelp aan Mandi, Mandi trok zijn pik uit Tulu, hield de schelp voor zijn pik en kwam klaar. Diep, vanuit zijn tenen, zo leek het, stootte hij wel 7 keer zijn mannen-sap in de schelp. Het leek wel of hij niet meer kon stoppen. Nog een naschok, ik zag dat de schelp overliep. De sjamaan bekeek de schelp, stak zijn vuist omhoog en iedereen begon te juichen. De chief liep op Mandi af. Omarmde hem en gaf hem een zoen op zijn voorhoofd. Daarna kreeg hij van de dorps-oudsten de gordel, de lendendoek en het Himba mes aangereikt.’ Vanochtend waren deze in de openingsbijeenkomst bij de chief achtergelaten en de sjamaan had er deze ochtend zijn gebeden over uitgesproken.  Hij gaf ze aan Mandi en zei: ‘Mandi je hebt laten zien dat je over beheersing beschikt, dat je onze Himba gemeenschap kunt aanvullen met jouw nageslacht. Ik stuur je nu voor twee weken de eenzaamheid in zodat je kunt aantonen dat je ook voor jezelf kunt zorgen en kunt overleven. Tot ziens over twee weken als de maan weer helemaal nieuw is! En weg stuurde hij Mandi. Mandi verliet de cirkel en verliet voor twee weken deze Himba gemeenschap. Nu was ik aan de beurt.